Tütüncülere şok: 20 milyon denarlık geri ödeme talebi

Tarım ve Kırsal Kalkınma Mali Destek Ajansı, usulsüz beyan tespit edilen 91 tütün çiftçisinden toplam 20,9 milyon denarlık sübvansiyonun geri ödenmesini istedi.

Kuzey Makedonya’da tütün üreticilerine yönelik sübvansiyon ödemeleri yeni bir tartışmayı beraberinde getirdi. Tarım ve Kırsal Kalkınma Mali Destek Ajansı, 2024 yılı tütün hasadı için destek alan 91 tütün üreticisinden toplam 20,9 milyon denarlık sübvansiyonun geri ödenmesini talep etti. Kararın ardından üreticiler arasında büyük tepki ve belirsizlik oluştu. Tarım ve Kırsal Kalkınma Mali Destek Ajansı tarafından çiftçilere gönderilen resmi kararlarda, bazı üreticilerin sübvansiyon almak amacıyla işledikleri tütün miktarından daha yüksek beyanda bulunduğu belirtildi. Kurum, yapılan idari ve saha kontrollerinde beyan edilen kapasite ile gerçek durum arasında yüzde 30’un üzerinde fark tespit edildiğini açıkladı. Gönderilen bildirimlerde bazı çiftçilerden 6 bin euroya kadar geri ödeme talep edilirken, söz konusu tutarın kararın alınmasından itibaren 15 gün içinde Ajans hesabına yatırılması gerektiği ifade edildi. Karar, özellikle halen 2024 hasadı için sübvansiyon ödemelerini bekleyen tütün üreticileri arasında ciddi rahatsızlık yarattı. Ülkede tütün destekleri normal şartlarda nisan ayında ödenirken, bu yıl ödemelerin hâlâ yapılmamış olması çiftçilerin tepkisini artırdı. Tepkilerin ardından Ulusal Tarımcılar Ağı da konuya ilişkin açıklama yaptı. Kuruluş, Tarım ve Kırsal Kalkınma Mali Destek Ajansı ve Tarım Bakanlığı’ndan çiftçilere gönderilen geri ödeme taleplerinin yasal dayanağı hakkında kamuoyuna net bilgi verilmesini istedi. Açıklamada, üreticilerin destekleri yeni üretim sezonuna yatırdığı ve bu nedenle geri ödeme kararlarının sektörde ciddi belirsizlik yarattığı belirtildi. Tarım ve Kırsal Kalkınma Mali Destek Ajansı ise iddialara yanıt vererek, çiftçilerin neden geri ödeme yapmak zorunda olduklarının kararlarda açık şekilde belirtildiğini savundu. Kurumdan yapılan açıklamada, 2025 Tarım ve Kırsal Kalkınma Mali Destek Programı kapsamında yapılan son kontrollerde 91 üreticide usulsüzlük tespit edildiği ve bu nedenle geri ödeme kararlarının hazırlandığı ifade edildi. Ajans ayrıca, çiftçilerin başvurularını gerçek duruma uygun şekilde doldurmalarının kendi sorumluluklarında olduğunu vurgulayarak, tarım birliklerinin üyelerini sübvansiyon kuralları konusunda daha iyi bilgilendirmesi gerektiğini kaydetti. Tütün üreticileri ise şimdi hem geri ödeme kararlarının iptal edilmesini hem de aylardır beklenen 2024 hasadı sübvansiyonlarının bir an önce hesaplara yatırılmasını talep ediyor.