Rumen Radev kimdir? İşte hikayesi

Radev, siyasete 2017 yılında adım attı. Bundan önce zengin bir askeri kariyeri bulunuyor. 1987’den siyasete girişine kadar Bulgar Hava Kuvvetleri’nde görev yapan Radev, yarbay rütbesine kadar yükseldi.

Bulgaristan’da hafta sonu düzenlenen parlamento seçimlerinde Rumen Radev liderliğindeki “İlerici Bulgaristan” partisi zafer kazanarak çoğunluğu elde etti. Parti oyların yüzde 44’ünü alırken, seçim sistemi sayesinde Radev’in partisi en son projeksiyonlara göre parlamentoda 131 sandalye kazandı. Bu sayı, çoğunluk için gereken 121 sandalyenin 10 üzerinde. Böylece, 2021 yılından bu yana tam sekiz parlamento seçimi geçiren Bulgaristan, nihayet istikrarlı bir hükümete ve koalisyon kurma sorunu yaşamayacak bir başbakana kavuşuyor. Cumhurbaşkanlığı koltuğundan başbakanlığa Sonuçların resmileşmesiyle birlikte Rumen Radev, Bulgaristan’ın yeni başbakanı olacak. Anayasa değişikliği dışındaki tüm kararları tek başına alma yetkisine sahip olacak. Radev, siyasete 2017 yılında adım attı. Bundan önce zengin bir askeri kariyeri bulunuyor. 1987’den siyasete girişine kadar Bulgar Hava Kuvvetleri’nde görev yapan Radev, yarbay rütbesine kadar yükseldi. Eski bir Bulgar Komünist Partisi üyesi olan Radev, daha sonra partiye sadece süpersonik savaş uçağı uçurabilmek için katıldığını itiraf etti. F-16 veto su ve Rusya yanlısı duruşu Radev’in cumhurbaşkanlığı dönemine iki konu damga vurdu: ABD’den F-16 savaş uçağı alımına “hayır” demesi ve Rusya yanlısı duruşu. Temmuz 2019’da Bulgar hükümeti, ABD’den 16 adet F-16 uçağı almayı kabul etti. Ancak Radev, anayasal yetkilerini kullanarak bu kararı veto etti. Uçakların değerinin çok daha düşük olduğunu savundu. Parlamento, Radev’in vetosunu geçersiz kıldı ve Bulgaristan uçakları anlaşılan fiyattan satın aldı. Radev, başsavcı atamasını da veto etti ancak başarısız oldu. Daha sonra polis teşkilatının Radev’i gözetlediği ortaya çıktı ve Radev’in sözde suç faaliyetleri hakkında konuştuğu bir video yayınlandı. Bulgar halkı videonun bir tür intikam olduğunu düşündü ve Radev skandalı atlattı. Rusya-Ukrayna savaşında net tutum Radev’in dönemine en çok damga vuran şey, Rusya ve Ukrayna konusundaki tutumu oldu. Çoğu Avrupa liderinin aksine Radev, Rusya’nın yanında yer aldı ve Ukrayna’ya yapılacak her türlü askeri veya diğer yardımı sürekli eleştirdi. Temmuz 2023’te Ukrayna Cumhurbaşkanı Zelenski ile görüşmesinde dahi, Rus saldırganlığını eleştirmeden ateşkes çağrısı yaptı. Avrupa Konseyi toplantılarında Ukrayna ile ilgili herhangi bir kararı bloke etmekle tehdit etti ve Ukrayna’nın NATO’ya katılma ihtimalini desteklemeyi reddetti. Türkiye, Kuzey Makedonya ve İsrail politikası Dış politikada Radev’in Türkiye makamlarıyla çok kötü ilişkileri oldu. Türkiye’yi 2017’deki seçim sürecine müdahale etmekle suçladı. Ayrıca, Kuzey Makedonya’nın Avrupa Birliği yolundaki her türlü ilerlemesini sürekli olarak bloke etti. 2025 yılında ise Makedon kimliğinin ve dilinin tanınmasına ilişkin AB raporunu eleştirdi. Radev, iki dönemi boyunca İsrail’in yanında güçlü bir şekilde durdu ve sık sık Hamas’a İsrailli mahkumları serbest bırakması çağrısı yaptı. Sonuçların resmileşmesiyle birlikte Radev’in başbakan olarak benzer bir politika izlemesi, sık sık çatışmalar yaşanması ve bölgeye ilişkin farklı bir dış politika sergilemesi bekleniyor.