Ortadoğu'da gerilim turizmi vurdu: 56 milyar dolarlık kriz kapıda

ABD Başkanı Donald Trump'ın pazartesi günü yaptığı, "İran'a yönelik operasyonların 4-5 hafta sürmesini bekliyoruz ancak bu çok daha uzun da sürebilir" açıklaması, turizm sektörü üzerindeki belirsizliği daha da artırdı.

ABD, İsrail ve İran arasında tırmanan çatışma, Ortadoğu ve Körfez ülkelerinin son yıllarda patlama yapan turizm sektörünü adeta felç etti. ABD ve İngiltere başta olmak üzere birçok hükümet, vatandaşlarına İsrail, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Katar gibi ülkelere zorunlu olmadıkça seyahat etmemeleri yönünde uyarılar yayımlarken, bölgedeki geniş hava sahası uluslararası uçuşlara kapatıldı. Dubai ve Doha gibi popüler destinasyonlarda mahsur kalan binlerce turist, sınırlı sayıdaki tahliye uçuşlarıyla evlerine dönmeye çalışıyor. ABD Başkanı Donald Trump'ın pazartesi günü yaptığı, "İran'a yönelik operasyonların 4-5 hafta sürmesini bekliyoruz ancak bu çok daha uzun da sürebilir" açıklaması, turizm sektörü üzerindeki belirsizliği daha da artırdı. "Uçuşlar Durdu, Sektör Beklemede" Sadece birkaç hafta öncesine kadar Suudi Arabistan'ın turizme açılmasıyla rekor büyüme rakamları konuşulurken, bölge şimdi büyük bir otel ve uçuş iptali dalgasıyla karşı karşıya. Uluslararası tur operatörleriyle çalışan Middle East Travel Alliance'dan İbrahim Halid, yaşanan durumu şöyle özetledi: "Yıldan yıla sürekli bir ziyaretçi artışı görüyorduk. Özellikle Suudi Arabistan 2019'da turizme açıldığından beri inanılmaz bir büyüme yakalamıştı. Ancak ABD ve İngiltere'nin uçuş yasakları koyduğu bölgelerde maalesef çok fazla iptal yaşandı. Uçuşlar durdu, o bölgelere seyahat tamamen askıya alınmış durumda." Ekonomik Şok: 56 Milyar Avro'ya Kadar Kayıp Turizm sektörünün nabzını tutan Turizm Ekonomisi (Tourism Economics) şirketinin yeni raporu, krizin boyutlarını gözler önüne seriyor. Rapora göre, çatışmanın etkisiyle 2026 yılında Ortadoğu'ya gelen uluslararası turist sayısı, daha önce tahmin edilen yüzde 13'lük büyüme yerine, yıllık bazda yüzde 11 ila 27 oranında düşebilir. Şirketin Küresel Tahminler Direktörü Helen McDermott ve Kıdemli Ekonomist Jessie Smith, bunun somut anlamını şöyle açıkladı: "Bu, bir önceki tahminimize kıyasla 23 ila 38 milyon daha az uluslararası ziyaretçi anlamına geliyor. Bunun maddi karşılığı ise ziyaretçi harcamalarında 34 ila 56 milyar dolar (yaklaşık 29-48 milyar avro) kayıp demek." En Kırılgan Ülkeler: BAE ve Suudi Arabistan Rapor, çatışmanın yarattığı olumsuz algıdan en çok etkilenecek ülkelerin, güvenlik ve istikrar imajıyla turist çeken Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) üyeleri olduğunu vurguluyor. Özellikle BAE ve Suudi Arabistan, hava trafiğine olan yüksek bağımlılıkları ve çok sayıda uluslararası ziyaretçi ağırlamaları nedeniyle en kırılgan ülkeler olarak öne çıkıyor. Kara yoluyla girişlerin toplam ziyaretçiler içindeki payının yüksek olduğu Katar (yüzde 32) ve Bahreyn (yüzde 74) ise görece daha az etkilenebilir. Ancak İran'ın misilleme saldırılarının kapsamı göz önüne alındığında, olumsuz algının tüm Körfez ülkelerini etkilemesi bekleniyor. Etki Avrupa-Asya Uçuşlarına da Yansıyacak Ortadoğu'nun küresel bir transit merkezi olması, krizin etkilerini bölge dışına da taşıyacak. Bölge havalimanları, dünyadaki uluslararası transit trafiğin yaklaşık yüzde 14'ünü elinde bulunduruyor. Hava sahasının kapanması, özellikle Avrupa ile Asya-Pasifik arasındaki ana uçuş rotalarını etkileyerek küresel havacılıkta aksamalara yol açabilir. Sektör Temsilcileri: "Orta Doğu Dirençlidir" Tüm bu karamsar tabloya rağmen, sektörün uzun vadeli beklentileri tamamen kararmış değil. Middle East Travel Alliance'dan Halid, "Orta Doğu her zaman inanılmaz derecede dirençli bir pazar olmuştur. İstikrar geri döndüğünde talep de her zaman hızla toparlanır" diyerek umutlu konuştu. Dünya Seyahat ve Turizm Konseyi (WTTC) Başkanı Gloria Guevara da bu görüşe katılarak, "Seyahat ve turizm sektörü, küresel zorluklar karşısında direncini defalarca kanıtlamıştır. Sektör, belirsizlik zamanlarında uyum sağlamaya ve sorumlu bir şekilde yanıt vermeye devam ediyor" değerlendirmesinde bulundu.