MojDDV'de ödeme krizi: Maliye Bakanlığı 'hepsi ödendi' dedi ama vatandaşın hesabına para yatmadı

Kamu Gelirleri İdaresi (UJP) Direktörü Elena Petrova, yakın zamanda yaptığı açıklamada, uygulamanın beklenen etkiyi göstermediğini ifade etti.

Kuzey Makedonya'da vatandaşların ödedikleri Katma Değer Vergisi'nin (KDV) bir kısmının iade edildiği "MojDDV" uygulaması kapsamında, 2025 yılının son çeyreğine ilişkin geri ödemelerde sorun yaşanıyor. 526 binden fazla vatandaşın yararlanması beklenen ödemelerin geçen ayın sonuna kadar yapılması gerekirken, birçok kişi parasını henüz alamadı. Kamu Gelirleri İdaresi (UJP), ödeme talimatlarının iletildiğini duyururken, Maliye Bakanlığı'ndan "Sloboden Peçat" gazetesine yapılan açıklamada, kendilerine ulaşan tüm talimatların ödendiği bildirildi. Bakanlık yetkilileri, "Maliye Bakanlığı Hazinesi'ne iletilen talimatlar, bütçe yararlanıcıları tarafından teslim edilme hızına bağlı olarak düzenli şekilde ödenmektedir. Sorduğunuz talimatlarla ilgili olarak, 2025'in dördüncü çeyreğine ait 'MojDDV' iadeleriyle ilgili gelen tüm ödeme emirleri gerçekleştirilmiş olup toplam tutar 919,2 milyon denar (yaklaşık 15 milyon avro) olmuştur" ifadelerini kullandı. İkinci Kez Gecikme Yaşanıyor 2019 yılında kabul edilen Gerçek Kişilere KDV İadesi Yasası'na göre, iadeler üç aylık dönemler halinde hesaplanıp ödeniyor. Uygulamada ödemeler, ilgili üç aylık dönemin bitiminden itibaren 60 gün içinde gerçekleştiriliyor. Buna göre son ödemenin 27 Şubat'a kadar yapılması gerekiyordu. Bu, uygulamanın başlatılmasından bu yana yaşanan ikinci gecikme olarak kayıtlara geçti. Uygulama kapsamında vatandaşlar, mobil uygulama aracılığıyla taradıkları fişlerdeki KDV'nin yüzde 15'ini geri alabiliyor. Kişi başına üç aylık dönemde maksimum iade tutarı 2.100 denar , yıllık ise 8.400 denar olarak uygulanıyor. Resmi verilere göre, yalnızca 2025 yılında vatandaşlara "MojDDV" aracılığıyla yaklaşık 3,47 milyar denar KDV iadesi yapıldı. Mevcut Durum ve Geçmiş Gecikmeler Üç aylık dönemler bazında bakıldığında, ödemelerin her dönemde 784 milyon ila 921 milyon denar arasında değiştiği ve her dönemde 490 bin ila 515 bin arasında yararlanıcı bulunduğu görülüyor. Kamu Gelirleri İdaresi (UJP), daha önce yaşanan gecikmelerin sorumluluğunu, yanlış veya güncellenmemiş banka hesap bilgileri nedeniyle kullanıcılara yüklemiş ve vatandaşlara uygulamadaki bilgilerini kontrol edip güncellemeleri çağrısında bulunmuştu. Uygulamanın Etkinliği Tartışılıyor Kayıt dışı ekonomiyi azaltmak ve vatandaşları fiş almaya teşvik etmek amacıyla 1 Temmuz 2019'da hayata geçirilen "MojDDV" uygulaması, vatandaşların ödedikleri verginin bir kısmının doğrudan bütçelerine dönmesini sağlıyor. Ancak uygulamanın etkinliği son dönemde yetkililer tarafından sorgulanmaya başlandı. Kamu Gelirleri İdaresi (UJP) Direktörü Elena Petrova, yakın zamanda yaptığı açıklamada, uygulamanın beklenen etkiyi göstermediğini ifade etti. Petrova, "Bu uygulama için 2025 yılında üç aylık dönemler bazında ortalama 502.000 kullanıcı için yaklaşık 14,5 milyon avro ayrılıyor. Bu miktar ve kullanıcı sayısı her yıl artıyor. Ancak uygulamanın hedeflerine ulaşıp ulaşmadığına, kayıt dışı ekonomiyi azaltma amacını gerçekleştirip gerçekleştirmediğine bakmamız gerekiyor. Sahadaki durum ve elimizdeki tüm veriler, uygulamanın beklenen etkiyi yaratmadığı sonucuna açıkça götürüyor" dedi. Petrova, uygulama kapsamında ayrılan tutarın yıllık KDV gelirinin yaklaşık yüzde 4'üne veya yaklaşık yarım aylık KDV gelirine eşdeğer olduğunu da sözlerine ekledi. 2019'dan bu yana uygulama aracılığıyla vatandaşlara on milyarlarca denar iade edilirken, aktif kullanıcı sayısı yarım milyonu aşmış durumda.