Konut ve tüketim kredisinde patlama: Ekonomi canlanıyor mu, yoksa borç tuzağı mı?

Makedonyalı vatandaşlara Kasım ayında en çok tüketim ve konut kredileri onaylandı. Bu kredi türleri aylık bazda sırasıyla %0,9 ve %1,6; yıllık bazda ise %10,5 ve %16,5 büyüdü. Otomobil kredilerinde ise hem aylık hem yıllık bazda artış gözlendi (%1,6 ve %0,4).

Vatandaşlar, günlük yaşamın mali zorluklarından bahsederken, tasarruf yapmanın neredeyse imkansız olduğunu ve kredi ödemeleriyle boğuştuklarını ifade ediyor. Bir kısmı ihtiyaçlar ile imkanlar arasında sıkıştığını, diğerleri ise zar zor geri ödedikleri krediler aldıklarını belirtiyor. Tasarruf yapabilen azınlık ise gelirlerini ihtiyaçlarına göre dağıttıklarını söylüyor. Bazıları ise nakit sıkıntısı çektiği için kolayca icra ile karşı karşıya kalabilecek kredilere yöneliyor. Ancak Merkez Bankası'nın geçen yıla ait verileri, vatandaşların bu genel kanının aksine bir tablo ortaya koyuyor. İstatistiklere göre, geçen yıl hem tasarruflar hem de kredi kullanımları arttı. Tasarruflarda ve Kredilerde Büyüme Bankacılık istatistiklerine göre, geçen yıl Kasım ayında hanehalkı mevduatları aylık bazda %0,4 arttı. Bir önceki yılın aynı ayına kıyasla ise büyüme oranı %12,4 oldu. Bu artışta, daha yüksek mevduat hesapları, uzun vadeli denar mevduatları ve kısa vadeli döviz cinsinden mevduatlar etkili oldu. Hanehalkı kredileri de benzer bir eğilim gösterdi. Kasım ayında aylık bazda %1,1 ve yıllık bazda %11,1 artış kaydedildi. Banka, bu değişimin yerel para ve döviz cinsinden artan kredi kullanımından, özellikle de denar cinsindeki kredilerin daha belirgin katkısından kaynaklandığını açıkladı. Hangi Kredi Türleri Tercih Ediliyor? Makedonyalı vatandaşlara Kasım ayında en çok tüketim ve konut kredileri onaylandı. Bu kredi türleri aylık bazda sırasıyla %0,9 ve %1,6; yıllık bazda ise %10,5 ve %16,5 büyüdü. Otomobil kredilerinde ise hem aylık hem yıllık bazda artış gözlendi (%1,6 ve %0,4). Buna karşılık, kredi kartlarına sağlanan krediler aylık bazda %0,5, yıllık bazda ise %6,4 azaldı. Diğer nedenlerle onaylanan kredilerde de Kasım ayında aylık %0,8 ve yıllık %10'luk bir düşüş yaşandı. Genel Para Arzı ve Sektörel Dağılım Toplam para arzı, mevduat hesapları, kısa vadeli mevduatlar, dolaşımdaki nakit ve iki yıla kadar uzun vadeli mevduatlardaki artış nedeniyle yıllık bazda %11,2 büyüdü. Kasım ayında, hem kurumsal sektörün hem de hanehalkının toplam mevduatları aylık %0,3 ve yıllık %11,0 arttı. Toplam krediler ise aylık %1,3 ve yıllık %12,7'lik bir büyüme kaydetti.