Almanya Batı Balkanlar kotasını yarıya indiriyor: 2027’den itibaren yılda 25 bin kişi

Koçovski, “Almanya’daki ortaklarımız Kuzey Makedonya’dan işçi alma planlarını azalttı, bir kısmı ise tamamen iptal etti. Bu, Alman şirketlerinin talebinin ne kadar düştüğünü yeterince gösteriyor” dedi.

Almanya, Batı Balkanlar’dan gelecek işçiler için mevcut 50 bin kişilik yıllık kotayı 25 bine düşürüyor. Bu değişiklik, 2027’den itibaren Kuzey Makedonya vatandaşlarının Almanya’da iş bulma imkânlarını sınırlayacak. Ancak karar, bölgeden işçi talebinin ekonomik sorunlar ve Alman şirketlerinin azalan faaliyetleri nedeniyle zaten önemli ölçüde gerilediği bir döneme denk geliyor. Kota indirimi, 2016’dan bu yana Kuzey Makedonya, Sırbistan, Arnavutluk, Bosna-Hersek, Kosova ve Karadağ vatandaşlarının Almanya’da daha kolay iş bulmasını sağlayan Batı Balkanlar Yönetmeliği’ni kapsıyor. Bu düzenleme kapsamında diğer AB dışı ülke vatandaşlarından farklı olarak özel olarak tanınmış nitelikler veya eksik mesleklerde çalışma şartı aranmıyor. Temel koşul, Alman işverenden iş teklifi almak. Ajanslara yansıyan düşüş “Kouzon” ajansından Zoran Koçovski’nin tahminlerine göre, önceki yıllarda yılda 5 bin ila 7 bin Kuzey Makedonya vatandaşı çalışmak üzere Almanya’ya gidiyordu. Ancak son dönemde Alman şirketlerinin ilgisi belirgin şekilde azaldı. Koçovski, VECER gazetesine yaptığı açıklamada, düşüşün en iyi şekilde aracılık ajanslarının faaliyetlerinden görülebildiğini söyledi. Daha önce ajansları üzerinden yılda 600’den fazla Kuzey Makedonya vatandaşının istihdam edildiğini, şimdi bu sayının yaklaşık 200’e gerilediğini belirtti. Koçovski, “Almanya’daki ortaklarımız Kuzey Makedonya’dan işçi alma planlarını azalttı, bir kısmı ise tamamen iptal etti. Bu, Alman şirketlerinin talebinin ne kadar düştüğünü yeterince gösteriyor” dedi. Başlıca nedenler arasında ekonomik durgunluk, şirket kapanmaları ve yeni iş sayısındaki azalmayı gösteren Koçovski, Alman işverenlerin mevcut koşullarda öncelikle yerel işsizleri değerlendirdiğini belirtti. Çünkü bu süreç daha basit ve hızlı; yurt dışından işçi alımında gerekli belgeler için altı aya kadar bekleme söz konusu olabiliyor. Bazı mesleklerde talep sürüyor Azalan ilgiye rağmen bazı meslekler hâlâ aranıyor. Bunlar arasında kamyon şoförleri yer alıyor; ancak işverenler Almanca bilgisi de dahil giderek daha sıkı kriterler uyguluyor. Koçovski, Kuzey Makedonya diplomaları ve mesleki niteliklerinin Almanya’da genel olarak kabul edildiğini, ancak bazı düzenlemeye tabi meslekler için ek lisans gerektiğini söyledi. Örnek olarak doktorlar, elektrikçiler ve tesisatçıları gösterdi. Bu mesleklerde tanınmış diploma yanında ek koşulların yerine getirilmesi ve Alman kurumlarından uygun izin alınması gerekiyor. Diploma tanınmasının tek istihdam koşulu olmadığını belirten Koçovski, Alman şirketlerinin pratik deneyim, dil becerileri ve adayların iş görevlerini hemen yerine getirme isteğine giderek daha fazla önem verdiğini ifade etti. Almanya’da da itirazlar var Kota indirimi Almanya’da da tepkilere yol açtı. Bazı iş dünyası birlikleri ve yedi federal eyalet, önleme karşı çıkarak kısıtlamanın boş işlerin doldurulmasını daha da zorlaştırabileceği uyarısında bulundu. Özellikle inşaat, konaklama, lojistik, zanaat ve yaşlı-hasta bakım sektörlerinde endişe büyük. Alman İşveren Birlikleri Konfederasyonu (BDA), 1 Ocak 2027’den itibaren ihtiyaç duyulan işçiler için yapılan başvuruların dahi reddedilebileceği uyarısını yaptı. Federal İş Ajansı da kota indirimini eleştirdi. Ajans, Batı Balkanlar’dan 1 milyondan fazla kişinin Almanya’da çalıştığını ve sosyal sigorta primi ödediğini hatırlattı. Bu kişilerin yüzde 53’ünün nitelikli veya yüksek nitelikli işçi olarak çalıştığı belirtildi. Yasal yollar sürüyor Batı Balkanlar Yönetmeliği, 2016’da bölge vatandaşlarının Almanya’da yasal olarak istihdam edilmesini sağlamak ve aynı zamanda asılsız sığınma başvurularını azaltmak amacıyla getirilmişti. Yıllar içinde çok sayıda işçinin iş bulmasına ve Alman işgücü piyasasına katılmasına imkân tanıdı. Açıklanan indirime rağmen yasal istihdam imkânı sürüyor. Kuzey Makedonya vatandaşları Batı Balkanlar Yönetmeliği kapsamında başvuru yapmaya devam edebilecek; ancak kota yarıya indiği için boş pozisyonlar için rekabet daha yüksek olacak. İlgilenen adayların iş teklifi alması ve vize ile oturum-çalışma izni koşullarını yerine getirmesi gerekecek. Eğitim, nitelik ve iş deneyimine bağlı olarak diğer yasal istihdam yolları da kullanılabilir.