Eurostat: Kuzey Makedonya'da vatandaşların yüzde 16'sı sinema, konser ve spora gidemiyor

Euronews'in 18 Ekim'de yayımladığı analize göre Kuzey Makedonya, bu tür aktiviteleri karşılayamayan vatandaşların oranının yüksek olduğu Avrupa ülkeleri arasında yer alıyor.

Eurostat'ın 2025 yılına ilişkin son verilerine göre, Kuzey Makedonya'da vatandaşların yaklaşık yüzde 16'sı boş zamanlarında düzenli aktivitelere katılmayı finansal olarak karşılayamıyor. Bu oran, yüzde 12,1 olan Avrupa ortalamasının üzerinde. Avrupa Birliği genelinde yaklaşık 46 milyon kişi, sinemaya, konsere gitmek, spor yapmak veya diğer rekreasyonel aktivitelere düzenli olarak katılmak için yeterli imkâna sahip değil. Boş zaman artık ücretsiz değil. Birçok Avrupalı, özellikle de düşük gelirliler için konsere gitmek, bir spor kulübüne üye olmak veya sinemaya gitmek sıradan aktiviteler değil, ev bütçesine zorlukla sığdırılabilen harcamalar haline geldi. Eurostat'ın son verileri, finansal kısıtlamaların yalnızca temel ürünleri satın alma ve faturaları ödeme imkânını değil, günlük yaşamın kalitesini de etkilediğini ortaya koyuyor. Kuzey Makedonya'da 16 yaş ve üzeri nüfusun yüzde 15,9'u rekreasyonel ve eğlence aktivitelerine düzenli olarak katılmayı karşılayamıyor. Bu da yaklaşık her altı vatandaştan birinin boş zamanını nasıl geçireceği konusunda finansal olarak kısıtlı olduğu anlamına geliyor. Euronews'in 18 Ekim'de yayımladığı analize göre Kuzey Makedonya, bu tür aktiviteleri karşılayamayan vatandaşların oranının yüksek olduğu Avrupa ülkeleri arasında yer alıyor. Kuzey Makedonya Avrupa ortalamasının üzerinde, en büyük sorun Yunanistan'da Veriler Avrupa ülkeleri arasında büyük farklılıklar olduğunu gösteriyor. Avrupa Birliği'nde en yüksek oran, nüfusun yüzde 27,3'ünün boş zaman aktivitelerine düzenli olarak katılmayı karşılayamadığı Yunanistan'da kaydedildi. Yunanistan'ı yüzde 23,3 ile Romanya, yüzde 17,9 ile Litvanya ve yüzde 16,2 ile Letonya izliyor. Yüzde 15,9 ile Kuzey Makedonya ve yüzde 15,8 ile Macaristan da Avrupa ortalamasının üzerinde. Diğer uçta ise yalnızca yüzde 3,9 ile vatandaşlarının bu sorunu en az yaşadığı ülke olan Hırvatistan yer alıyor; bu oran AB üyeleri arasındaki en düşük seviye. Gelir düzeyi tek başına açıklamıyor Euronews Business'ın 33 Avrupa ülkesini kapsayan analizi, gelir düzeyinin önemli olduğunu ancak rekreasyonel ve kültürel aktivitelere erişimin önündeki tek neden olmadığını gösteriyor. Çekya, Estonya, Letonya ve Litvanya satın alma gücü standardına göre neredeyse aynı medyan gelire, yaklaşık 17.100 birime sahip. Ancak boş zaman aktivitelerine erişilebilirlikte farklar büyük. Çekya'da nüfusun yalnızca yüzde 4,1'i bu tür aktiviteleri karşılayamazken bu oran Estonya'da yüzde 10,7, Letonya'da yüzde 16,2 ve Litvanya'da yüzde 17,9. Benzer bir fark, neredeyse aynı medyan gelire sahip Fransa ile Kıbrıs arasında da var. Fransa'da vatandaşların yüzde 13,9'u düzenli aktiviteleri karşılayamazken Kıbrıs'ta bu oran yüzde 6,3. Bu durum, boş zamanı kullanma imkânını yaşam maliyetleri, tüketim yapısı ile kültürel ve rekreasyonel içeriklerin erişilebilirliği gibi başka faktörlerin de etkilediğini gösteriyor. Kadınlar eğlence ve rekreasyondan daha sık vazgeçiyor Veriler kadınlar ile erkekler arasında da belirgin farklar olduğunu ortaya koyuyor. Avrupa Birliği genelinde kadınların yüzde 13'ü boş zamanlarında düzenli aktiviteleri finansal olarak karşılayamazken bu oran erkeklerde yüzde 11,1. En büyük farklar 5,1 puanla Litvanya'da, 4,7 puanla Romanya'da, 3,9 puanla Danimarka'da ve 3,7 puanla Fransa'da kaydedildi. Sonuçlar, finansal kısıtlamaların toplumdaki farklı gruplar arasında eşit dağılmadığını gösteriyor. Eğlence para meselesi haline gelince Eurostat metodolojisine göre boş zaman aktiviteleri arasında spor, sinema, konserler ve ev dışındaki diğer organize rekreasyonel içerikler yer alıyor. Harcamalar bilet alımı, üyelik ödemesi, spor ekipmanı veya aktivitenin yapıldığı yere ulaşım masraflarını kapsayabiliyor. Bu da göstergeğin yalnızca lüks seyahatler veya pahalı etkinliklerle değil, sosyal yaşama ve kişisel refaha katkı sağlayan olağan aktivitelerle de ilgili olduğu anlamına geliyor. Özellikle yoksulluk riski altındaki kişilerin durumu endişe verici. Eurostat'a göre AB'de bu grubun yüzde 29'u rekreasyonel aktivitelere düzenli olarak katılmayı karşılayamıyor; bu oran, söz konusu risk altında olmayan nüfusa göre üç katından fazla. Araştırmalar sosyal temasların, kültürel etkinliklerin ve rekreasyonun ruh sağlığı, toplulukla bağlantı ve yaşam kalitesi açısından da önem taşıdığına işaret ediyor. Boş zaman ayrıcalık haline mi geliyor? Veriler, yaşam standardı tartışmalarında nadiren ele alınan bir soruyu gündeme getiriyor: Vatandaşlar yalnızca temel ihtiyaçlar için değil, iş ve ev dışındaki bir yaşam için de yeterli paraya sahip mi? Neredeyse her altı vatandaştan birinin düzenli boş zaman aktivitelerini karşılayamadığı Kuzey Makedonya'da finansal kısıtlamalar kültüre, spora ve eğlenceye erişimi de etkiliyor. Avrupa ülkeleri arasındaki fark, ekonomik refahın yalnızca maaşlar ve tüketim sepetiyle değil, insanların toplumsal yaşama katılma imkânıyla da ölçüldüğünü gösteriyor.