Başbakan Rama'nın şakaları diplomasiyi zorluyor: Bu kez hedefte Yunanistan ve Karadağ vardı

Arnavutluk Başbakanı Edi Rama, "Sürdürülebilirlik Haftası 2026" kapsamında Abu Dabi'de düzenlenen bir panel tartışmasında, enerji koridorları ve yeşil dönüşüm konusunu kısa sürede komşuları Yunanistan ve Karadağ'a yönelik siyasi bir alaya dönüştürdü. Rama, diplomatik teammüllere aykırı bu üslubuyla yeniden Balkan siyasetinin tartışmalı figürü haline geldi.

Arnavutluk Başbakanı Edi Rama, "Sürdürülebilirlik Haftası 2026" kapsamında Abu Dabi'de düzenlenen bir panel tartışmasında, enerji koridorları ve yeşil dönüşüm konusunu kısa sürede komşuları Yunanistan ve Karadağ'a yönelik siyasi bir alaya dönüştürdü. Rama, diplomatik teammüllere aykırı bu üslubuyla yeniden Balkan siyasetinin tartışmalı figürü haline geldi. "Yunanlar İnsanları Küçümsüyor, Felsefede Tekel Olduklarını Sanıyorlar" Arnavutluk Başbakanlık Ofisi'nin yayınladığı resmi tutanağa göre, Rama panelde moderatörlük yapan ve Yunan olduğunu belirten bir kadınla sözlü bir tartışmaya girdi. Tartışma sırasında Yunanlara, "insanları küçümsediklerini" söyleyen Rama, "Platon ve Aristoteles sembolizmine atıfta bulunarak, felsefede tekel olduklarını sandıklarını" öne sürdü. Rama, "komşuların birbirini çok iyi tanıdığını" hatırlatarak, bu provokatif çıkışını bölgede nadiren yalnızca şaka olarak kalan bir mizah şekline bürüdü. "Karadağ Bölgenin En Büyük ve En Güçlü Ülkesi, 50 Milyon Nüfusu Var" Hemen ardından oklarını Karadağ'a çeviren Rama, bu kez açık bir abartıya başvurdu. "Bu büyük ülkenin – Karadağ'ın – zamanını yemeyeyim. Karadağ, 50 milyon vatandaşıyla bölgenin en büyük ve en güçlü ülkesidir" ifadesini kullanan Rama, bölge kamuoyunda yeni bir tepki ve yorum dalgasına neden oldu. Gerçeklikten bu kadar uzak olan bu ifade, Balkanlar'daki "büyüklük" ve "etki" anlatılarına yönelik alaycı bir karikatür olarak okunuyor. Medya Yorumu: Provokasyon mu, Siyasi Tiyatro mu? Bölge medyasının bir kısmı, bu açıklamayı gereksiz gerginlik yaratan bir provokasyon olarak değerlendirirken, diğerleri bunu Rama'nın tanınmış siyasi tiyatro tarzı, alanında hakimiyet kurmak için mizahı bir araç olarak kullandığı tipik bir örnek olarak yorumladı. Ancak risk tam da burada yatıyor: Bir lider uluslararası bir etkinliğin kürsüsünden komşularıyla ilgili şakalar yaptığında, nükte ve diplomatik hakaret arasındaki çizgi inceliyor ve bağlam medyada ve sosyal ağlarda kendi başına yaşamaya başlıyor. Rama'nın Geçmişteki Benzer Çıkışları Bu, Rama'nın ironisi için Karadağ'ı bir "prop" olarak kullandığı ilk sefer değil. 21 Ekim 2025'te, Chatham House tarafından düzenlenen ve Berlin Süreci Zirvesi'nin hemen öncesinde gerçekleşen Londra'daki bir panelde, Rama, Karadağ Başbakanı Milojko Spajić'in de huzurunda benzer bir ekleme ve bölme tonuna girmişti. Eleştiriler: "Şakalar" İşbirliği Süreçlerine Zarar Veriyor Berlin Süreci, bölgeyi işbirliği dilinde tutması gereken bir platform olarak görülüyor. 22 Ekim 2025 Londra Zirvesi bölgesel koordinasyon, güvenlik, göç ve ekonomik yakınsamaya adanmıştı; dikkatli diplomatik iletişim gerektiren konular. Bu bağlamda, "nükteli darbeleriyle" akılda kalan performanslar, bölgeyi AB standartlarına yaklaştırması gereken süreçlerin kendileri için de kolayca bir yük haline gelebiliyor. Asıl Gündem Enerjiydi, Ancak Akılda Kalan Sözler Oldu Abu Dabi'de Rama'nın resmi gündemi enerjiydi: Arnavutluk'u yenilenebilir enerjiyi güçlendirmek ve 2028 sonuna kadar "tam enerji egemenliği"ne ulaşma hedefiyle BAE ve İtalya ile ortaklıklar kurmak isteyen bir ülke olarak tanıtmak. Ancak kamuoyunda en yüksek ses getiren kısım enerji stratejisi değil, "felsefe tekeli" ve Karadağ için sarf edilen "50 milyon" ifadesi oldu. Politik dilin sıklıkla sınırlarda gezindiği bölgede, bu tür performansların ikili bir etkisi var: Ülke içinde "güçlü" ve "afilli" görünebilirken, dışarıda kibirli bir izlenim bırakabiliyor. Tam da bu nedenle, özellikle komşulara yönelik kürsü "şakaları", resmi tepkiler olsun ya da olmasın, hızla yeni bölünmeler için malzemeye dönüşüyor.