Kuzey Makedonya: Evlilik azaldı, boşanma arttı, nüfus küçülüyor

Kuzey Makedonya’da ortalama yaşam süresi artmasına rağmen, doğumların azalması, ölümlerin artması ve evlilik-boşanma dengesindeki bozulma nüfusun küçülmeye devam ettiğini ortaya koydu.

Kuzey Makedonya’da ortalama yaşam süresi artış gösterirken, ülkenin demografik tablosu endişe vermeyi sürdürüyor. Devlet İstatistik Ofisi’nin “Kuzey Makedonya Cumhuriyeti İstatistik Yıllığı 2025” verilerine göre, ölüm sayısı doğum sayısını bir kez daha aşarak negatif doğal nüfus artışının devam etmesine yol açtı. 2024 yılında ülkede 16.061 çocuk dünyaya gelirken, 20.201 kişi hayatını kaybetti. Bu veriler, yalnızca bir yılda nüfusun 4.140 kişi azaldığını ortaya koydu. Ortalama yaşam beklentisi ise yükselişini sürdürdü. 2023’te 75,32 yıl olan ortalama yaşam süresi, 2024’te 76,63 yıla çıktı. Kadınlar ortalama 78,86 yıl ile erkeklerden (74,48 yıl) yaklaşık dört buçuk yıl daha uzun yaşıyor. Pozitif doğal artış sadece Üsküp’te Ülkede 2019’dan bu yana son altı yıldır negatif doğal nüfus artışı kaydediliyor. Pozitif doğal artışın görüldüğü tek bölge Üsküp olurken, diğer tüm bölgelerde ölüm sayısı doğum sayısının üzerinde gerçekleşti. Üsküp’te en yüksek pozitif doğal artış Saray’da (+8,4) ve Çayır’da (+5,5/1000 kişi) kaydedildi. Kisela Voda (-4,2) ve Karpoş (-3,9) ise en düşük oranların görüldüğü belediyeler oldu. Belediye bazında en yüksek pozitif artış Araçinova (+10,5), Studeniçani (+9,7), Saray (+8,4) ve Lipkovo’da (+6,2) görüldü. En büyük nüfus azalması ise Novo Selo (-14,8), Novaci (-13,7), Staro Nagoriçani (-13,6), Kratovo (-12,8) ile Berovo, Çeşinovo, Oboleşevo ve Rosoman’da kaydedildi. Doğumlar azalıyor Canlı doğum sayısındaki düşüş devam ediyor. 2023’te 16.737 olan doğum sayısı, 2024’te yaklaşık 700 azaldı. Uzun vadede gerileme daha da belirginleşti; 2016 yılında 23.002 canlı doğum kaydedilmişti. Doğan çocukların yüzde 42,7’si ilk çocuk, yüzde 38,1’i ikinci çocuk, yüzde 13,2’si üçüncü çocuk oldu. Doğumların en yoğun olduğu anne yaş grupları 25-29 (yüzde 31,8) ve 30-34 (yüzde 30,8) olarak kayda geçti. Ölüm nedenleri Ölümlerin başlıca nedeni yüzde 36,6 ile dolaşım sistemi hastalıkları oldu. Bunu yüzde 19,6 ile neoplazmalar ve yüzde 7,7 ile endokrin, beslenme ve metabolik hastalıklar izledi. Daha az evlilik, daha çok boşanma Geçen yıl ülkede 11.066 evlilik yapıldı. Bu sayı, bir önceki yıla göre yaklaşık 1.600 daha az. Aynı dönemde boşanma sayısı 259 artarak 2.024’e yükseldi. Her 1.000 evlilik başına düşen boşanma sayısı 183 olarak hesaplandı. En yüksek boşanma oranları Vardar, Doğu ve Güneydoğu bölgelerinde (200’ün üzerinde), en düşük oran ise Kuzeydoğu bölgesinde (140’ın altında) kaydedildi. Belediyeler bazında, her 1.000 nüfus başına en yüksek boşanma oranları Zrnovci, Lozovo, Rosoman, Gradsko, Delçevo, Doyran, Gevgelı, Kavadarci ve Çentar Belediyesi’nde görüldü. Boşanma oranlarının en düşük olduğu belediyeler ise Vevçani, Merkez Jupa, Sopişte, Lipkovo, Araçinovo ve Saray oldu.